پایگاه دانش

کارشناس تأخیرات پروژه کیست و چرا در دعاوی پیمانکاری تعیین‌کننده است؟ کارشناس تأخیرات پروژه (Delay Analyst) متخصصی است که در نقطه تلاقی برنامه‌ریزی و کنترل پروژه و حقوق قراردادهای ساخت فعالیت می‌کند: کسی که هم زبان شبکه فعالیت‌ها و مسیر بحرانی را می‌فهمد و هم می‌داند چگونه یافته فنی خود را به ادله‌ای تبدیل کند که در برابر کارفرما، کارشناس رسمی دادگستری یا هیات…

تمدید مدت پیمان در شرایط بحرانی کشور: راهنمای گام‌به‌گام حقوقی همراه با نمونه لایحه جنگ، تحریم بین‌المللی، جهش شدید نرخ ارز، ناآرامی‌های اجتماعی یا بحران‌های بهداشتی سراسری، از جمله رویدادهایی هستند که به‌طور مستقیم بر توان پیمانکار در تکمیل پروژه در مدت اولیه پیمان اثر می‌گذارند. تجربه پرونده‌های پیمان ساخت شریف (Dr Claim) نشان می‌دهد که بخش عمده پیمانکاران در این شرایط، یا اساساً…

صورت‌وضعیت قطعی و تسویه‌حساب نهایی: نقاط اختلاف پرتکرار و راهکار حقوقی–فنی دکترکلیم صورت‌وضعیت قطعی و تسویه‌حساب نهایی، آخرین ایستگاه پیمان و در عین حال خطرناک‌ترین گلوگاه آن برای پیمانکار است. تجربه پرونده‌های دکترکلیم نشان می‌دهد بسیاری از پیمانکاران، مطالباتی را که سال‌ها برای اثبات آن مستندسازی کرده‌اند، تنها با یک امضای بدون قید تحفظ در همین مرحله از دست می‌دهند. در این مقاله، زنجیره…

دستور تغییر و کارهای جدید در پیمان‌های ساخت: دام‌های قراردادی که سرمایه پیمانکار را می‌بلعند و فرصت‌های پنهان ادعا کمتر پرونده‌ای در آرشیو دکترکلیم پیدا می‌شود که ردپای دستور تغییر یا کار جدید در آن نباشد. این ماده از قرارداد، هم پرکاربردترین ابزار کارفرما برای اداره پروژه است و هم پرتلفات‌ترین محل از دست رفتن حقوق پیمانکار. در این مقاله، نخست مرز مفهومی تغییر…

جبران هزینه‌های بالاسری در تمدید مدت پیمان: روش محاسبه و مبنای حقوقی که اغلب پیمانکاران نادیده می‌گیرند باور رایج در میان پیمانکاران این است که «تمدید مدت پیمان» به‌خودی‌خود جبران‌کننده زیان تأخیر است. این باور، از نظر تجربه پرونده‌های دکترکلیم، یکی از پرهزینه‌ترین سوءتفاهم‌های حقوقی صنعت ساخت ایران است. تمدید مدت، تنها مصونیت از جریمه تأخیر ایجاد می‌کند؛ اما هزینه‌های ثابتی که پیمانکار طی…

شرایط تنگنا یا فورس‌ماژور؟ انتخاب مسیر درست ادعا بر مبنای بخشنامه ۱۴۰۳/۳۷۰۳۰۹ ۱. مقدمه و تشریح مسئله در ماه‌های اخیر، دفتر مدیریت دعاوی «پیمان ساخت شریف» با موجی از پرونده‌های پیمانکاری مواجه بوده که در آن‌ها خلط میان دو مفهوم حقوقی کاملاً متفاوت — «حوادث قهری» (فورس‌ماژور) و «شرایط تنگنا» — پرهزینه‌ترین اشتباه پیمانکاران بوده است. تجربه عملی شرکت در تحلیل ده‌ها پرونده نشان…

خسارت تاخیر پیمانکار چگونه محاسبه می‌شود؟ راهنمای جامع حقوقی و فنی برای کارفرمایان و پیمانکاران  مقدمه تاخیر، رایج‌ترین و پرهزینه‌ترین منشأ اختلاف در قراردادهای پیمانکاری ایران است. تجربه میدانی نشان می‌دهد در اکثریت قریب به اتفاق پروژه‌های عمرانی و صنعتی کشور، مدت اجرا از مدت اولیه پیمان فراتر می‌رود؛ اما نکته‌ای که هم کارفرمایان و هم پیمانکاران را غافلگیر می‌کند این است که محاسبه…

تاخیر مجاز و غیرمجاز در پیمانکاری مرزی حقوقی که سرنوشت لایحه تاخیرات، جریمه‌ها و حق فسخ پیمان را تعیین می‌کند در پروژه‌های پیمانکاری، هر روز تاخیر می‌تواند برای یکی از طرفین میلیون‌ها تومان جریمه یا خسارت به همراه داشته باشد. تشخیص درست تاخیر مجاز از تاخیر غیرمجاز، نخستین و مهم‌ترین گام در دفاع از حقوق پیمانکار یا کارفرماست؛ اشتباه در این تشخیص، پرهزینه‌ترین اشتباه…

رأی وحدت‌رویه ۸۱۲ دیوان عالی کشور: چرا خسارت تأخیر تأدیه چک از «تاریخ سررسید» محاسبه می‌شود، نه تاریخ مطالبه؟ — تحلیل کاربردی برای صنعت پیمانکاری در اقتصاد کم‌نقدینگی صنعت ساخت ایران، چک هنوز رایج‌ترین ابزار تسویه صورت‌وضعیت پیمانکاران، پرداخت به پیمانکاران جزء و تأمین‌کنندگان مصالح، و همچنین تضمین تعهدات (پیش‌پرداخت و حسن انجام کار) است. تا پیش از تیر ۱۴۰۰، شعب مختلف دادگاه تجدیدنظر…

قیمت جدید در پیمان (ماده ۲۹ شرایط عمومی پیمان): تنظیم آنالیز، مذاکره با کارفرما و راهکار قانونی هنگام عدم توافق قیمت جدید زمانی موضوعیت پیدا می‌کند که اجرای بخشی از عملیات پیمان، ردیف متناسبی در فهرست‌بها یا تجزیه‌بهای منضم به پیمان نداشته باشد. تجربه پرونده‌های دکترکلیم نشان می‌دهد این سازوکار، با آنکه در ظاهر یک محاسبه فنی ساده به نظر می‌رسد، یکی از سه…