کرونا در قرارداد فیدیک و ارائه راهکار جهت عبور از بحران

واقعیت امر اینه که قبل از اسفند ۹۸ پیش بینی همه گیری به این گستردگی رو نمیکردم و من به این موضوع فکر میکردم که تاثیر این بیماری در پروژه های داخلی ما به این شکل خواهد بود که پیمانکارانی که کالا از چین وارد میکنن تحت شرایطی تاخیراتشون مجاز بشه.

اما بعد از اسفند قضیه کلا فرق کرده، با شرایطی روبرو هستیم که تو زندگی شاید مشابهش رو لمس نکرده باشیم.

با توجه به اینکه تقریبا تمام همکاران عزیز در این حیطه تحلیلهایی درخصوص پیامدها و استراتژیهای مقابله با شرایط حادث شده بر اثر بیماری کرونا انجام دادن، سعی کردم بررسی کنم که قراردادهای بین المللی چه پیش بینی هایی در خصوص وقوع اینچنین مواردی انجام دادن.

در این رابطه در نوشته حاضر به بررسی فرمهای قراردادی قرمز و زرد فیدیک پرداختم. بندهای قراردادی اشاره شده در این نوشته در هر دو قرارداد قرمز و زرد مشترک هست.

در آخر هم به جمع بندی موضوع، مقایسه با شرایط عمومی داخلی و ارائه راهکاری جهت عبور از شرایط پیش آمده پرداخته شده.

تعلیق در قراردادهای زرد و قرمز فیدیک

کارفرما ممکنه احساس کنه که اگه پیمانکار قادر به ادامه کار برای آینده ای قابل پیش بینی نباشه، نیاز به تعلیق پروژه باشه. این موضوع ممکنه هزینه های پروژه را کاهش بده.

بند ۸٫۸ (تعلیق کار)

به مهندس مشاور اجازه میده دستورالعمل تعلیق را صادر کنه. در ادامه پیمانکار موظفه از بخشهایی از پروژه که تحت کنترلش هست، در برابر خراب شدن، از بین رفتن یا خسارت محافظت کنه.

بند ۸٫۹ (پیامدهای تعلیق)

در صورت تعلیق ، پیمانکار طبق بند ۸٫۹ (پیامدهای تعلیق) به تمدید زمان و پرداخت هزینه مجاز خواهد بود. در این حالت کارفرما قبل از تصمیم گیری بایستی به خوبی عواقب کار را بسنجه.

بند ۸٫۱۱ (تعلیق طولانی مدت)

با این حال ، بند ۸٫۱۱ (تعلیق طولانی مدت) به پیمانکار اجازه میده که اگه تعلیق در کل پروژه اثر بزاره و مدت تعلیق از ۸۴ روز بیشتر بشه قرارداد رو فسخ کنه.

در مجموع میشه گفت قراردادهای قرمز و زرد فیدیک هیچگونه شرایط خاصی رو برای موقعیت مشابه بیماری کرونا برای تعلیق کار پیش روی پیمانکار قرار نمیده.

فسخ پیمان در قراردادهای زرد و قرمز فیدیک

دو ماده در فیدیک وجود داره که به کارفرما حق فسخ قرارداد رو میده.

بند ۱۵٫۲ (فسخ توسط کارفرما)

به کارفرما اجازه میده که بخاطر شرایط مختلف ناشی از قصور پیمانکار فسخ کنه. به نظر بنده شرایط پیش اومده به دلیل بیماری کرونا ناشی از قصور پیمانکار نیست. پس کاربرد این بند تو این شرای منتفیه.

بند ۱۵٫۵ (اختیار کارفرما برای فسخ)

با این حال، به کارفرما اجازه میده تا با اعلام مهلت ۲۸ روزه به پیمانکار قرارداد رو فسخ کنه.

بند ۱۹٫۶ (خاتمه اختیاری ، پرداخت و انتشار)

اگر طرفین موافقت کنن که به قرارداد خاتمه بدن ، بند ۱۹٫۶ (خاتمه اختیاری ، پرداخت و انتشار) مقرر می کنه که اگه فعالیتهای پروژه برای ۸۴ روز پیوسته و مجموع ۱۴۰ روز گسسته به دلیل شرایط قهری قابل انجام نباشه، طرفین اختیار فسخ خواهند داشت.

بند ۱۹٫۷ (سقوط تعهدات تحت قانون)

میگه: “در صورت بروز هرگونه واقعه یا شرایطی که خارج از کنترل طرفین باشد و برای یکی یا هردو طرف رخ بدهد طبق قانون اجرای تعهدات را غیرممکن یا غیرقانونی می داند و تعهدات طرفین سقوط خواهد کرد”.

جمع بندی و ارائه راهکار جهت عبور از بحران

در این نوشته سعی کردیم تا بندهای نزدیک به موضوع بحث که در قراردادهای قرمز و زرد فیدیک اشاره شده رو بررسی کنیم.

شرایط ناشی از بیماری کرونا بسیار نادر و پیچیده هست و به نظر من، قراردادهای فیدیک هم مانند شرایط عمومی مختلف در کشور ما چنین شرایطی رو به صراحت پیش بینی نکردن.

با مقایسه شرایط عمومی داخلی و قراردادهای زرد و قرمز فیدیک به این نتیجه میرسیم که در این شرایط بهتره طرفین مذاکره کرده و توافقهایی منطقی جهت ادامه پروژه حاصل کنن.

برای مثال پیمانکار آنالیز قیمتی جدید (با توجه به کند شدن پیشرفت کار، هزینه های تحمیل شده، رعایت پروتکل های بهداشتی، ریسکهای جدید و..) ارائه کنه و با کارفرما توافق کنه. کارفرما هم باید این موضوع رو بپذیره که شرایط جدید قطعا هزینه های اتمام پروژه رو بیشتر خواهد کرد (به جز درصد کمی از پروژه ها) و اگر عملیاتی شدن موضوع پروژه براش حائز اهمیت هست، بهتره به توافق جدیدی دست پیدا کنه.

در این شرایط خاتمه و یا تعلیق پیمان (با توجه به اینکه این بیماری طولانی مدت حضور خواهد داشت) به نظر بنده نتایج ضعیفتری نسبت به ایجاد یک توافق جدید در پروژه های صنعتی و ساختمانی کشور خواهد داشت.